Του Ηλία Προύφα
Το διαδίκτυο έχει εξελιχθεί σε πεδίο όπου στρατιωτικά στελέχη, διοικητές μονάδων και σχηματισμοί των Ενόπλων Δυνάμεων βρίσκονται ολοένα και συχνότερα στο επίκεντρο δημοσιεύσεων, σχολίων και καταγγελιών. Σε αρκετές περιπτώσεις πρόκειται για θεμιτή κριτική. Σε άλλες όμως, εμφανίζονται ψευδείς, ανώνυμες ή συκοφαντικές αναρτήσεις, οι οποίες πλήττουν την τιμή, την υπόληψη και το κύρος στελεχών και μονάδων.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι σαφές: τι υποχρεούνται να κάνουν οι πλατφόρμες του διαδικτύου όταν δέχονται τέτοιες καταγγελίες και πότε μπορεί να αρθεί το απόρρητο;
Οι υποχρεώσεις του διαδικτύου απέναντι στα στρατιωτικά στελέχη
Στην Ελλάδα και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καμία ιστοσελίδα, πλατφόρμα ή πάροχος υπηρεσιών διαδικτύου δεν λειτουργεί εκτός νομικού πλαισίου. Αυτό ισχύει για:
- ειδησεογραφικά sites,
- blogs,
- forums,
- πλατφόρμες σχολίων,
- hosting providers,
- αλλά και μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Όταν δημοσιεύεται περιεχόμενο που αφορά στρατιωτικό στέλεχος ή μονάδα, ακόμη και από συναδέλφους τους πολλές φορές υπό τη μορφή ανώνυμης καταγγελίας, με δόλο όπου εκτός από τη συκοφαντία μπορούν να διαρρεύσουν και υπηρεσιακά θέματα, οι διαχειριστές υποχρεούνται:
- Να εξετάζουν επίσημες καταγγελίες για παράνομο ή προσβλητικό περιεχόμενο.
- Να αφαιρούν ή να περιορίζουν άμεσα αναρτήσεις που συνιστούν:
- συκοφαντική δυσφήμηση,
- ψευδείς καταγγελίες,
- προσβολή προσωπικότητας,
- αποκάλυψη υπηρεσιακών ή διαβαθμισμένων στοιχείων,
- στοχοποίηση στελεχών.
- Να διατηρούν αρχεία και στοιχεία που μπορεί να ζητηθούν από τις αρχές.
- Να συνεργάζονται με τις δικαστικές και εισαγγελικές αρχές όταν τους ζητηθεί επισήμως.
Όταν οι καταγγελίες είναι ανώνυμες ή δεν «στέκουν»
Στην πράξη, μεγάλο μέρος των επιθέσεων κατά στρατιωτικών στελεχών γίνεται μέσω ανώνυμων αναρτήσεων ή ψευδών καταγγελιών.
Σημειώνεται ότι:
- Η ανωνυμία δεν παρέχει νομική ασυλία.
- Οι πλατφόρμες δεν υποχρεούνται να αποδέχονται καταγγελίες χωρίς στοιχεία.
- Αν μια ανώνυμη καταγγελία αποδειχθεί ψευδής ή κακόβουλη, μπορεί να στοιχειοθετηθεί ποινική ευθύνη για τον συντάκτη της.
Για τα στρατιωτικά στελέχη, μονάδες ως σύνολο ή ακόμη και σχηματισμούς, αυτό σημαίνει ότι μπορούν να προσφύγουν:
- είτε διοικητικά,
- είτε μέσω νομικών συμβούλων,
- είτε απευθείας στη Δικαιοσύνη (στρατιωτική ή πολιτική, κατά περίπτωση).
Πότε μπορεί να γίνει άρση απορρήτου στο διαδίκτυο
Η άρση απορρήτου αποτελεί αποκλειστικά δικαστική διαδικασία και μπορεί να γίνει μόνο:
- με εισαγγελική παραγγελία ή δικαστική απόφαση,
- στο πλαίσιο ποινικής έρευνας,
- όταν διερευνώνται σοβαρά αδικήματα όπως:
- συκοφαντική δυσφήμηση με δόλο,
- ψευδής καταμήνυση,
- διαρροή στρατιωτικών ή υπηρεσιακών πληροφοριών,
- αδικήματα που άπτονται της εθνικής ασφάλειας.
Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι πλατφόρμες υποχρεούνται να παραδώσουν στοιχεία, όπως:
- IP διευθύνσεις,
- στοιχεία σύνδεσης,
- δεδομένα λογαριασμών,
πάντα εντός των ορίων του νόμου.
Τι πρέπει να γνωρίζουν τα στρατιωτικά στελέχη
- Το διαδίκτυο δεν είναι χώρος ανεξέλεγκτης ανωνυμίας.
- Οι πλατφόρμες έχουν υποχρεώσεις και δεν μπορούν να καλύπτουν παράνομο περιεχόμενο.
- Η συκοφαντία και η ψευδής καταγγελία διώκονται ποινικά, ακόμη και αν έγιναν online.
- Η άρση απορρήτου είναι εφικτή, όταν η υπόθεση πάρει τον δρόμο της Δικαιοσύνης.
Συμπέρασμα
Για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων, το ισχύον θεσμικό πλαίσιο παρέχει πραγματικά εργαλεία προστασίας απέναντι σε διαδικτυακές επιθέσεις, ψευδείς καταγγελίες και ανώνυμη στοχοποίηση.
Το μήνυμα είναι σαφές:
Η στολή δεν αφήνεται απροστάτευτη στο διαδίκτυο – και η ανωνυμία δεν αποτελεί άλλοθι.